Van risico op familiecultuur naar professionele samenwerking

Hoe basisschool Heilig Hart de onderstroom bespreekbaar maakte

Op basisschool Heilig Hart doen ze graag dingen samen. Samen sterk staan, samen willen weten, samen op avontuur, samen gelukkig zijn. Dan moet je als docententeam natuurlijk wel het goede voorbeeld geven.

Het team is hecht en betrokken. Dat voelt vertrouwd, maar die familiaire cultuur kan ook een valkuil zijn. Op sommige momenten werd het lastiger elkaar professioneel aan te spreken. Of, zoals directeur Joris Vuurens het omschrijft: ‘We dachten dat we op werkgebied alles tegen elkaar konden zeggen, maar in de praktijk bleek dat soms toch moeilijker dan gedacht. Sinds de trainingsdagen met Spraakwater gaat dat een stuk beter.’

De uitdaging: van onderstroom naar bovenstroom

Tot 2022 heeft ons team te weinig houvast gehad, vertelt Joris. ‘De corona-periode was lastig, en er is ook een aantal teamwisselingen geweest bij zowel docenten als de directeur. Hierdoor liepen we het risico dat er blinde vlekken in het team zouden ontstaan, wat mogelijk niet goed zou zijn voor de dynamiek in het team.’

Mede hierdoor dreigde op sommige punten een onderstroom te ontstaan. Soms werd dit zichtbaar, bijvoorbeeld in de wandelgangen of tijdens vrijdagmiddagborrels.

De onderstroom bestond bijvoorbeeld uit:

• Verschillen in visie en werkwijze;
• Onuitgesproken professionele grenzen en behoeften;
• Kliekjes en eilandjes in de groep;
• Vermijden van elkaar professioneel aanspreken.

Nieuw gebouw, nieuwe start

Dat Heilig Hart vlak na de trainingen is verhuisd naar een nieuw gebouw, is geen toeval. ‘In het oude pand lagen de lokalen van groep 5 en 6 bijvoorbeeld ver bij elkaar vandaan. In het nieuwe gebouw clusteren we meer en delen clusters een ‘leerplein’. Hierdoor is goede communicatie tussen personeel nog belangrijker,’ aldus Joris.

‘Bij Spraakwater is maatwerk écht maatwerk’

De stap naar trainingen van Spraakwater was hierdoor niet groot. Spraakwater en Joris zijn ook geen vreemden van elkaar. In het verleden hebben we al een aantal keer samengewerkt met trainingen en coachingstrajecten.

Ook een incompany training op maat?

Ontdek de mogelijkheden.

Incompany trainingen

Joris: ‘De grondige intakes en voorbereiding van Spraakwater werken heel prettig. Maatwerk is écht maatwerk. Dankzij het stellen van de juiste vragen en het inleven in onze behoefte, zijn de trainingen volledig afgestemd op wat we nodig hadden. Dit heeft enorm geholpen om de trainingsdagen effectief te laten zijn.’

Duidelijkheid, openheid en verbinding

Mede hierdoor waren de thema’s voor de trainingsdagen helder: duidelijkheid, openheid en verbinden. Het ging veel over:

• Hoe duidelijkheid helpt om gesprekken effectief te maken;
• Hoe openheid en vertrouwen de basis zijn voor het bespreken van het onbesproken;
• Hoe verbinding helpt om actief te luisteren en je écht in de ander te verplaatsen.

En vooral niet te veel theorie, maar direct een koppeling met de praktijk. Binnen de drie thema’s heeft de groep veel geoefend met bijvoorbeeld:

• Omgaan met weerstand;
• Feedback geven én ontvangen;
• Grenzen stellen.

‘De trainers straalden veel rust uit en zorgden voor een veilige sfeer. Samen met de concrete inhoudelijke tools en vaardigheden zorgde dit ervoor dat het gesprek gelijk op het goede niveau was: inhoudelijk, soms scherp, maar ook rustig en prettig.’

Familiair én professioneel

Een goed gesprek tijdens de training is een mooi begin, maar natuurlijk niet genoeg. De trainingen van Spraakwater richten zich op resultaat in de dagelijkse praktijk op de lange termijn.

‘Voorlopig gaat dat goed. Ik hoor regelmatig zinnen als: ‘kunnen we het straks even hebben over….’ Dat lijkt klein, maar is groot. Je merkt dat collega’s ermee bezig zijn en veel aan de trainingen hebben gehad.’

Het team:

• Luistert écht naar elkaar;
• Staat open voor elkaars ideeën;
• Durft zich naar elkaar te uiten;
• Uit zich professioneel en constructief.

Omdat collega’s zaken nu op een goede manier uiten, voelt het risico op een onderstroom nu veel kleiner. Joris geeft aan dat de communicatie nu opener, professioneler, concreter en constructiever is.

‘En, niet onbelangrijk: de vrijdagmiddagborrel blijft gezellig.’

Meer weten over onze aanpak? Lees hoe onze communicatietraining ook jouw organisatie kan ondersteunen.